Για την αυτόνομη… γραφομηχανή του Ορφέα

Μια παρουσίαση του μυθιστορήματος του Ρ.Β. από την Ελευθεροτυπία 29 Ιανουαρίου 2010 στη στήλη “Βιβλία από τους πάγκους των βιβλιοπωλείων)

Ροβήρος  Μανθούλης  Η Remington του Ορφέα

εκδόσεις Πύλη, σ. 227, 12 ευρώ

Το αστυνομικό μυθιστόρημα είναι λογοτεχνικό είδος που μπορεί να αναδείξει πιο εύκολα την πένα τού επίδοξου συγγραφέα. Εχει όλα τα στοιχεία για να τον κάνει να ξεχωρίσει, αφού συνήθως το κοινό είναι δεκτικό σ’ αυτό. Ολοι έχουν ακούσει για τον Σέρλοκ Χολμς και τον Ηρακλή Πουαρό. Δεν εγείρονται μεγάλες απαιτήσεις από τον αναγνώστη, αρκεί να είναι προσεκτικός στην πλοκή. Ο Ροβήρος Μανθούλης όμως δεν είναι (μόνο) δημιουργός τέτοιων έργων. Είναι αξιόλογος σκηνοθέτης και στο βιβλίο Η Remington του Ορφέα καταφέρνει να δώσει κάτι παραπάνω. Αυτό είναι η ψυχανάλυση. Στη συγγραφική του συνταγή δεν πετά τα παραδοσιακά υλικά του είδους. Το μυστήριο είναι εκεί. Το έγκλημα, επίσης. Η αστυνομική έρευνα, το ίδιο. Η παρουσία του επιθεωρητή Μαρτινέζ, έντονη. Η εστίαση σε αντικείμενα και γεγονότα δεν λείπει. Μαζί με όλα αυτά όμως υπάρχουν και οι διαδρομές του μυαλού. Εκεί βρίσκονται όλα. Η παραβατικότητα, η εφευρετικότητα, ο έρωτας, το υποσυνείδητο.

Η ιδιότητα του κινηματογραφιστή μάς βάζει την υποψία πως εμμέσως στο έργο μπαίνει και ο μέγας Αλφρεντ Χίτσκοκ. Το Vertigo μοιάζει αρκετά με το αστυνομικό μυθιστόρημα του Μανθούλη. Ισως στο πανί η εξερεύνηση στη λειτουργία της… «δεύτερης συνείδησης» είναι πιο δύσκολη, όμως και στο χαρτί δεν τη βλέπουμε συχνά.

Η ανάλυση της ψυχής «δένει» αρμονικά με τα παραστρατήματά της. Ο Ορφέας είναι συγγραφέας αστυνομικών περιπετειών. Κάποια στιγμή όμως γίνεται κομμάτι μιας αληθινής ιστορίας. Της δικής του. Μπλέκεται με τρεις αδελφές και η ηδονή του έρωτα τον καθιστά ύποπτο για το φόνο της Μόιρας (μία εξ αυτών). Οσο τον πιέζει ο επιθεωρητής τόσο προσπαθεί να αναλύσει τον τρόπο λειτουργίας των άλλων δύο. Της Ιντα και της Λίζας. Δύσκολη η γυναικεία ψυχοσύνθεση, γι’ αυτό και η «ενημερωμένη ψυχαναλύτρια» Σαλώμη τον βοηθά να την αποκωδικοποιήσει.

Στις σελίδες του βιβλίου «βλέπουμε» την Αγκάθα Κρίστι, τον Σίγκμουντ Φρόιντ, τον θείο Σέρλοκ. Η τέχνη (ειδικά η γλυπτική με τη ζωγραφική) βρίσκει μεγάλο χώρο, όπως και το σχόλιο για την εξουσία και την ξενοφοβία. Παράλληλα, εντοπίζονται μικρές οσμές χιούμορ. Ο διάλογος, οι σύντομες προτάσεις, η περιγραφή και ο ορθολογικός τρόπος εξιχνίασης του φόνου πορεύονται με την… αυτόνομη Remington, που λειτουργεί κι αυτή σαν ψυχαναλυτής τού άλλου Εγώ και της ερμηνείας του πανηδονισμού.

Ο Μανθούλης στο FIPA

Ο Ροβήρος Μανθούλης συμμετέχει ως μέλος κριτικής επιτροπής του 23ου Διεθνούς Φεστιβάλ Οπτικοακουστικών Προγραμμάτων (FIPA) που πραγματοποιείται από τις 26 ως τις 31 Ιανουαρίου 2010 στο Μπιαρίτζ της Γαλίας.

Το FIPA είναι το μεγαλύτερο φεστιβάλ στο είδος του κόσμο κι η φιλοσοφία του είναι να προωθήσει μια ποιοτική τηλεόραση.

Στη φωτογραφία ο Μανθούλης μαζί τα άλλα μέλη των κριτικών επιτροπών την Τετάρτη 26 Ιανουαρίου 2010.

Η Δίκη του Αλκιβιάδη

Μόλις κυκλοφόρησε!

το νέο βιβλίο του Ροβήρου Μανθούλη

Η ΔΙΚΗ ΤΟΥ ΑΛΚΙΒΙΑΔΗ

ΚΑΙ ΤΩΝ 72 ΤΗΣ 7ΗΣ ΙΟΥΝΗ

από τις εκδόσεις ΠΥΛΗ

Η ΔΙΚΗ ΤΟΥ ΑΛΚΙΒΙΑΔΗ

Η Δίκη του Αλκιβιάδη (ένα σύνολο από πολιτικές δίκες  με αφορμή το μέγα σκάνδαλο ιεροσυλίας του 415 π.Χ.) γίνεται σε μια περίοδο “ψυχρού πολέμου” με τη Σπάρτη κι΄ έχει πολλά κοινά στοιχεία με την ψύχωση που χαρακτηρίζει τις Μακαρθικές διώξεις της εποχής του δικού μας  Ψυχρού Πολέμου.

Η πολιτική ιεροσυλία είναι ο ευνουχισμός των Ερμών. Ο στόχος είναι η ματαίωση της Σικελικής εκστρατείας. Όλη η αφρόκρεμα της Αθηναϊκής πολιτείας δικάζεται. Είναι σίγουρα η πιο συνταρακτική δίκη της αρχαιότητας (αν όχι της Ιστορίας). Αλλά κι΄αυτή για την οποία έχουμε τις περισσότερες πληροφορίες από αρχαίες πηγές. (Ανδοκίδης, Λυσίας,  Ισοκράτης, Θουκυδίδης, Ξενοφών, Πλούταρχος, ΄Εφορος.  Κορνήλιος Νέπος, Πλάτων, Αριστοφάνης, Εύπολις,  Εύβουλος).

Τόσο η δίκη όσο και ο βίος και η πολιτεία του Αλκιβιάδη, που  αναβλύζει μέσα απ΄αυτήν, αποτελούν ένα ελκυστικό ανάγνωσμα, με όλες τις ανατροπές και τα σασπένς ενός πρωτότυπου δικαστικού θρίλερ. Μέσα απ΄ αυτά που συνέβησαν την ταραχώδη εκείνη εποχή, των τελευταίων χρόνων του 5ου Αθηναϊκού αιώνα, αποκτούμε παράλληλα μια ζωντανή εικόνα του πολιτικού και κοινωνικού σκηνικού μιας φθίνουσας Δημοκρατίας.

Ταινίες που βρέθηκαν, ταινίες που αναζητούνται

Αισιόδοξα νέα μας έρχονται αυτές τις μέρες από το  Εθνικό Οπτικοακουστικό Αρχείο.

Βρέθηκαν ήδη 3 από τις χαμένες ταινίες μου. Τα ντοκιμαντέρ που γυρίσαμε, τη δεκαετία του 60, με τον Ηρακλή Παπαδάκη και τον Φώτη Μεσθεναίο (μετά την ίδρυση της ‘Ομάδας των 5′) έχουν κάπου χαθεί ανάμεσα στο σπίτι του Διαγόρα Χρονόπουλου και στην Ταινιοθήκη της Ελλάδος.

Βρέθηκαν οι ταινίες :

1. Η ΠΙΟ ΜΕΓΑΛΗ ΔΥΝΑΜΗ

(Βραβείο Καλύτερης Ταινίας Ντοκιμαντέρ, Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, 1963)

16 χιλ., 22 λεπτά, έγχρωμη,

γυρισμένη στα Ζαγόρια, με έδρα το Μονοδέντρι του Άγγελου Κίτσου (η πρώτη ταινία που γυρίστηκε στα Ζαγόρια) σε συνεργασία με τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, με θέμα την Κοινοτική Ανάπτυξη, ένα πρόγραμμα του ΟΗΕ του οποίου είχε αναλάβει τη διάδοση στην αγροτική Ελλάδα, με τις δύο ταινίες που γυρίσαμε, το τότε Βασιλικό Εθνικό Ίδρυμα (κάτι σαν την Βασιλική Κινηματογραφική Μονάδα, την Crown Film Unit, του Γκρήρσον!).

Master Class από τον Ροβήρο Μανθούλη στην Αθήνα

Μaster class από τον Ροβήρο Μανθούλη στα πλαίσια του Φεστιβάλ Ολυμπίας

Όσοι θα βρίσκονται στην Αθήνα το Σάββατο 17 Οκτωβρίου θα έχουν τη μοναδική ευκαιρία να παρακολουθήσουν ένα ξεχωριστό  Mαster Class από τον Ροβήρο Μανθούλη με θέμα:

«Αναζήτηση της σκηνοθετικής ταυτότητας ιχνηλατώντας τις ¨σημαδιακές¨(meaningful) σκηνές σε τουλάχιστο 25 ταινίες, γυρισμένες σε διάφορες χώρες».

Το Mαster Class θα δοθεί στα πλαίσια των εγκαινίων του νέου κτιρίου της ΤΑΙΝΙΟΘΗΚΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

Σάββατο, 17 Οκτωβρίου και ώρα 3 μμ

στην μεγάλη αίθουσα “Λαΐς”

Ιερά Οδός αρ. 48 (γωνία Μεγάλου Αλεξάνδρου 134, κοντά στο Γκάζι)

Η είσοδος είναι ελεύθερη

ΚΥΡΟΥ ΑΝΑΒΑΣΗ

ΕΝΑ ΝΤΟΚΙΜΑΝΤΕΡ ΘΡΙΛΕΡ

Η ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΙΩΝ ΜΕ ΤΟΝ ΚΥΡΟ

Ο Ροβήρος Μανθούλης στο γραφείο του στο Παρίσι

Ο Ροβήρος Μανθούλης μεταφράζει το θρυλικό πολεμικό ρεπορτάζ του ΞΕΝΟΦΩΝΤΑ, προσθέτοντας τα σχόλια που συμπληρώνουν το ιστορικό, πολιτικό και δραματικό  π α ρ α σ κ ή ν ι ο  μιας συγκλονιστικής περιπέτειας τόσο συλλογικής όσο και προσωπικής.

Η ιστορική και γεωγραφική έρευνα του Ροβήρου Μανθούλη με σκοπό μια διαδρομή στα βήματα της ελληνικής «λεγεώνας» του Κύρου, με αφηγητή τον Ζακ Λακαριέρ, άρχισε λίγο πριν την Αμερικανική εισβολή στο Ιράκ και το εγχείρημα αναβλήθηκε μέχρις ότου η δίοδος μέσω Τουρκίας, Συρίας, Ιράκ και τουρκικού Κουρδιστάν ξαναγίνει εφικτή.

Η μετάφραση είναι στη διάθεση του αναγνωστικού κοινού, για προσωπική χρήση. Για την περίπτωση χρησιμοποίησης αποσπασμάτων για σκοπούς επαγγελματικούς απαιτείται η έγκριση του μεταφραστή.

Το κείμενο βρίσκεται εδώΚΥΡΟΥ ΑΝΑΒΑΣΗ

Ένας Αναγεννησιακός άνθρωπος

Συνέντευξη στην Τέα Βασιλειάδου εφημερίδα Ημερησία (25 Ιουλίου 2009)

Ένας Αναγεννησιακός άνθρωπος
Από τον κινηματογράφο στην τηλεόραση και από την ποίηση στα ιστορικά βιβλία και στο μυθιστόρημα. O Ροβήρος Μανθούλης παραμένει έως σήμερα ένας πολυτάλαντος καλλιτέχνης και κυρίως ένας ενεργός πολίτης

Από τον κινηματογράφο στην τηλεόραση και από την ποίηση στα ιστορικά βιβλία και στο μυθιστόρημα. O Ροβήρος Μανθούλης παραμένει έως σήμερα ένας πολυτάλαντος καλλιτέχνης και κυρίως ένας ενεργός πολίτης. Ακούραστος και πολυπράγμων φέγγει στα μάτια μου σαν ένας Αναγεννησιακός άνθρωπος. Αντίσταση, Πολιτικές Επιστήμες στην Πάντειο, ποίηση, σπουδές για Κινηματογράφο και Θέατρο στο Πανεπιστήμιο Syracuse της πολιτείας της Νέας Υόρκης. Προσφορά στην τηλεόραση τεράστια. Περισσότερες από 120 ταινίες στο ενεργητικό του. Είναι σίγουρα ο πατέρας του ντοκιμαντέρ στην Ελλάδα.

Το ΜΠΛΟΥΖ ΜΕ ΣΦΙΓΜΕΝΑ ΔΟΝΤΙΑ στην Κρήτη

Μπλούζ με σφιγμένα δόντια

Η ταινία του Ροβήρου Μανθούλη ΜΠΛΟΥΖ ΜΕ ΣΦΙΓΜΕΝΑ ΔΟΝΤΙΑ θα προβληθεί στα πλαίσια της 2^ης Διεθνούς Τζάζ Συνάντησης  Κώστας Κουβίδης 2009 που γίνεται στο Ηράκλειο Κρήτης 24 Ιουνίου, 4 Ιουλίου 2009.

Η προβολή της ταινίας θα γίνει την Κυριακή 28 Ιουνίου στις 8.00μμ στις στις αίθουσες του «Τεχνόπολις».

Μετα το τέλος της προβολής θα ακολουθήσει συζήτηση με την παρουσία του Ροβήρου Μανθούλη.

Περισσότερα για την ταινία εδώ

Περισσότερα για τη Διεθνή Τζάζ Συνάντηση  Κώστας Κουβίδης στο www.myspace.com/internationaljazzmeetingkostaskouvidis

H REMINGTON ΤΟΥ ΟΡΦΕΑ

Μόλις κυκλοφόρησε!

Ένα ακόμη βιβλίο από τον Ροβήρο Μανθούλη!  Κι αυτή τη φορά δεν είναι κάποια ιστορική μελέτη, μια μετάφραση ή ένα σενάριο αλλά ένα… αστυνομικό μυθιστόρημα.

Η REMINGTON ΤΟΥ ΟΡΦΕΑ

«Ο Ορφέας είμαι εγώ και η Remington είναι η γραφομηχανή μου. Σ’ αυτή γράφω τα μυθιστορήματά μου τα οποία είναι αστυνομικά και, θα  ’λεγα δημοφιλή. Η Remington το ξέρει κι έχει σηκώσει μύτη. Όταν κανείς μάθει από κοντά πώς γράφονται αυτά τα μυθιστορήματα, θ’ αναρωτηθεί πού αρχίζω εγώ και πού τελειώνει η γραφομηχανή μου».

«Η Remington του Ορφέα» είναι το νέο μυθιστόρημα του Ροβήρου Μανθούλη, που συνεχίζει να μας ξαφνιάζει με  την δημιουργικότητά του και στο συγγραφικό τομέα, μετά από τη γνωστή και τόσο επιτυχημένη πορεία του στον κινηματογραφικό χώρο.

«Η Remington του Ορφέα» εκδίδεται στη γνωστή σειρά των εκδόσεων «Πύλη» «Λαβύρινθοι» της οποίας γενική ευθύνη έχει ο γνωστός συγγραφέας Φίλιππος Φιλίππου, ενώ την καλλιτεχνική επιμέλεια ο Γιάννης  Καρλόπουλος.

Η υπόθεση: Ένα βράδυ, ο Ορφέας, ένας  Έλληνας συγγραφέας που ζει για χρόνια στο Παρίσι, θα παρατήσει τη Remington στην έπαρσή της και θα κατέβει στο δρόμο. Θ’ αναζητήσει το πορτοφόλι του. Θυμάται ότι το ξέχασε στο αδιάβροχό του, το οποίο βρίσκεται στο σάκο με τα άπλυτα. Και ο σάκος είναι στο πορτμπαγκάζ του αυτοκινήτου του. Το φιατάκι του είναι παρκαρισμένο κοντά στο Λούβρο. Όταν κατεβαίνει κάτω και ανοίγει το πορτμπαγκάζ μένει άναυδος. Αντικρύζει μπροστά του ένα μικροσκοπικό  μισόγυμνο, γυναικείο πτώμα.

Η Μόιρα, η Ίντα και η Λίζα, τρεις Ελληνίδες αδελφές με σεξουαλικές διαστροφές, η Σαλώμη, μια ψυχαναλύτρια που μελετά εγκλήματα υπνοβατών, η Τατιάνα, μια ιερόδουλος που κάνει πιάτσα στο δάσος της Βουλόνης, και  ο Αστυνομικός Επιθεωρητής  Λεό Μαρτινέζ  είναι τα πρόσωπα που σχετίζονται  με το φόνο και θα αναμιχθούν στην προσπάθεια διαλεύκανσής του.

Εκδόσεις ΠΥΛΗ

Σειρά: Λαβύρινθοι / 5

Σελίδες: 230, Τιμή: 12 €, ISBN: 978-960-7041-24-1

Κριτική του βιβλίου στην εφημερίδα ΤΟ ΒΗΜΑ (Κυριακή 31/5/2009) εδώ

Κι η ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ εδώ

Και κάτι που έγραψε ο Νίκος Θεοδοσίου ΜΙΑ ΜΕΡΑ ΜΕ ΤΟ ΡΟΒΗΡΟ

Περισσότερα για τα βιβλία του Ροβήρου Μανθούλη εδώ

Πως γράφεται “καμιά φορά” η ιστορία…

Στις 27 Απριλίου 2009 οι εφημερίδες έγραψαν ότι την προηγούμενη μέρα, 28/3  έγιναν στη Νάουσα οι εκδηλώσεις για την 187η επέτειο του Ολοκαυτώματος της πόλης με την παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας Κάρολου Παπούλια και του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Δημήτρη Χριστόφια, ενώ το Δημοτικό Συμβούλιο της “Ηρωικής Πόλης” τούς ανακήρυξε σε επίτιμους δημότες της Νάουσας.”

Έγραψαν ακόμη ότι η πόλη της Νάουσας, σε μια ξεχωριστή εκδήλωση “απέδωσε την οφειλόμενη τιμή στον αείμνηστο Ναουσαίο βουλευτή Κωνσταντίνο Χατζηγρηγοριάδη, χάρη στις ενέργειες του οποίου προς τον τότε πρωθυπουργό Αλέξανδρο Παπάγο έγινε με βασιλικό διάταγμα τον Αύγουστο του 1955 η ανακήρυξη της Νάουσας ως “Ηρωικής Πόλης” και αναγνωρίστηκε επίσημα το Ολοκαύτωμά της το 1822 και η συμβολή της στην επανάσταση.”

Αυτό καταγράφεται ως η επίσημη ιστορία. Στην πραγματικότητα τα πράγματα έγιναν πολύ διαφορετικά. Ο χαρακτηρισμός της Νάουσας ως “Ηρωικής Πόλης” οφείλεται σε μια “αστοχία” ενός απλού φαντάρου. Το όνομα αυτού Ροβήρος Μανθούλης.

Το 1955 υπηρετούσε τη στρατιωτική του θητεία και λόγω του ότι είχε σπουδάσει στην Αμερική κι ήξερε καλά τα αγγλικά είχε αποσπαστεί στο γραφείο του στρατηγού Παπάγου. Στα ανέκδοτες σελίδες των αναμνήσεών του σημειώνει:

“Στο πόστο αυτό ήμουν υποχρεωμένος να παρακολουθώ κάπως τα διεθνή γεγονότα γιατί είχα ενίοτε να ασχοληθώ μ΄αυτά. Κανείς δεν εσκέφτηκε : “Τι μπορεί να ξέρει αυτός ο στρατευμένος ανθυπολοχαγός από διεθνείς σχέσεις”. Σε ανάλογη περίπτωση, στην Αγγλία ή στην Αμερική, θα με πέρναγαν πρώτα από κάποια εκπαίδευση. Στην Ελλάδα σ΄ αφήνουν να μάθεις από τα λάθη σου. Η πρόβλεψη θεωρείται πολυτέλεια. Δε θα χρειαστεί να γράψω καμιά επιστολή σε κανένα πρωθυπουργό; Ή κανένα χαιρετιστήριο μήνυμα με τον ασύρματο σε κανένα Αρχηγό Κράτους που πετάει εκείνη τη στιγμή πάνω απ΄ την Ελλάδα ; Δεν θα πρέπει να είμαι προσεκτικός να μην κάνω καμιά γκάφα;

(…)

Έχω γράψει σε πολλούς πρωθυπουργούς και αρχηγούς κρατών, μη εξαιρουμένου και του Φράνκο. Και μηνύματα σε αεροπλάνα. Ξένων πρωθυπουργών που διέσχιζαν τον ελληνικό εναέριο χώρο. Ξαφνικά, ο Παπάγος άρχισε να μου αναθέτει και χαιρετιστήρια διαγγέλματα στα ελληνικά. Ένα απ’αυτά ήταν για τη Νάουσα. Την ημέρα που εγκαινιάστηκε εκεί σιδηροδρομικός σταθμός.”

Σε προφορικές συζητήσεις έχει αναφέρει ότι όταν πήρε την εντολή να γράψει τον χαιρετισμό του Στρατάρχη άρχισε να ψάχνει σε βιβλία και εγκυκλοπαίδειες προκειμένου να βρει ιστορικά στοιχεία που θα εμπλούτιζαν το λόγο του. Σε αυτά βρήκε την ιστορία του Ολοκαυτώματος του 1822 και “χωρίς να το καλοσκεφτεί”, όπως σημειώνει, και φυσικά χωρίς να γνωρίζει τι συνέπειες, έβαλε τον Παπάγο να χαιρετίζει “την Ιεράν πόλιν της Ναούσης”.

Οι Ναουσαίοι ενθουσιάστηκαν με το λόγο του Στρατάρχη και άδραξαν την ευκαιρία. Ο Μανθούλης συνεχίζει:

“Ύστερα από λίγο ήρθε η παράκληση του Δημάρχου να ονομαστεί και επισήμως η πόλη του “ιερά”. Διαβίβασα το αίτημα στο Υπουργείο Εσωτερικών “διά τα περαιτέρω”. Πέρασαν μερικοί μήνες και ακούω ένα μεσημέρι στο ραδιόφωνο “και τώρα θα ακούσετε την τελετή της ονομασίας της Ναούσης Ηρωϊκής Πόλεως” ! Είχε ονομαστεί με Νόμο, όπως το Μεσολόγγι το 1937. Όχι “ιερά”, αλλά “ηρωική”. Έστω. “Στρατάρχα μου, εσείς που πρώτος ονομάσατε την πόλιν μας ιεράν…” έγραφε ο Δήμαρχος τότε. Ο “Στρατάρχης” ήμουν εγώ !“

Νίκος Θεοδοσίου